ಪತ್ನಿಯಷ್ಟೇ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಗಾತಿಗೂ ಹಕ್ಕಿದೆ: ಲಿವ್-ಇನ್-ರಿಲೇಶನ್ ಶಿಪ್ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು

ನವದೆಹಲಿ: ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಲಿವ್-ಇನ್-ರಿಲೇಶನ್ ಶಿಪ್ ಅನ್ನೋದು ಯಂಗ್ ಜನರೇಷನ್‌ನಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ವೇಳೆ ಮದುವೆಯಾದ ನಂತರ ನಡೆಯುವ ಘಟನೆಗಳು ಲಿವ್-ಇನ್-ರಿಲೇಶನ್ ಶಿಪ್ ವೇಳೆಯೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಲಿವ್-ಇನ್-ರಿಲೇಶನ್ ಶಿಪ್ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದ್ದು, ಅದ್ರಂತೆ, ಪತ್ನಿಯಷ್ಟೇ ಲಿವ್-ಇನ್ ಪಾರ್ಟ್‌ನರ್‌ಗೂ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ಆ ಕುರಿತ ವರದಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಏನಿದು ಘಟನೆ?

ಶಿವಮೊಗ್ಗದ ಡಾ. ಬಿ.ಎಚ್. ಲೋಕೇಶ್ ಎಂಬುವವರು ತಮಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದ ವಿಷಯವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟು, ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ವಿವಾಹವಾಗಿ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆದ್ರೆ, ಆ ಮಹಿಳೆಯು, ಲೋಕೇಶ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬದವರು ತನಗೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆಗಾಗಿ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಕಾಲಿಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಎಸಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 498-A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.

ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ಲೋಕೇಶ್ ಅವರು ತಮಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಮೊದಲ ಮದುವೆ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದರಿಂದ, ಈ ಎರಡನೇ ಸಂಬಂಧ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಮದುವೆಯಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ತಾನು ಆಕೆಯ ಪತಿ ಆಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ 498-A ಕೇವಲ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಿವಾಹಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಕೇಸ್ ರದ್ದು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು.

ಮುಂದುವರೆದು, ನವೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಲೋಕೇಶ್ ಅವರ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಮದುವೆಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲೇ ಇರುವ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೂ ಈ ಕಾನೂನು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿತ್ತು. ಆದ್ರೆ, ಇದನ್ನ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಲೋಕೇಶ್ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು.

ಲಿವ್-ಇನ್-ರಿಲೇಶನ್ ಶಿಪ್ ಕೂಡ ಮದುವೆಯೇ...

ಇನ್ನು, ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ನ್ಯಾ. ಸಂಜಯ್ ಕರೋಲ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾ. ನೋಂಗ್ಮೈಕಪಮ್ ಕೋಟೀಶ್ವರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರಿದ್ದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು, ಇಬ್ಬರು ವಯಸ್ಕರು ಮದುವೆಯಾಗುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಆ ಸಂಬಂಧವು ಮದುವೆಯ ಸ್ವರೂಪದ್ದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರೌರ್ಯ ಎಸಗಿದರೆ ಸೆಕ್ಷನ್ 498-A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕಬಹುದು ಎಂದು ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.

ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಕೇವಲ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸುವುದು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 14 (ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕು) ಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಹಾಗಾದ್ರೆ, ಏನಿದು IPC ಸೆಕ್ಷನ್ 498-A?

ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 498-A (ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ - BNS ಅಡಿಯೂ ಅನ್ವಯ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥರೆಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ ಗರಿಷ್ಠ 3 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ದಂಡ ವಿಧಿಸಲು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಹಿಂಸಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ (ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ) ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವುದು ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ.