'ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಪೋಷಣೆ ಪತಿಯ ಕರ್ತವ್ಯ’: ಮಹಿಳೆಗೆ 5 ಕೋಟಿ ರೂ ಪರಿಹಾರ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್

ನವದೆಹಲಿ: ಮಹಿಳೆಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿಪರ ಅರ್ಹತೆಗಳು ಪತಿ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡುವ ವೈವಾಹಿಕ, ಪಿತೃತ್ವ, ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ, ಪತ್ನಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ 5 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಪಾವತಿಸಲು ಪತಿಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ವಿಕ್ರಂ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರ ಪೀಠವು ದಶಕದಷ್ಟು ಕಾಲ ಮುಂದುವರೆದಿದ್ದ ದಂಪತಿ ವಿವಾದವನ್ನು “ಮಹಾಭಾರತದ ವೈವಾಹಿಕ ಯುದ್ಧ” ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 142 ನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಈ ವಿವಾಹ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುರಿದುಹೋಗಿರುವುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅದನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಈ ವಿವಾಹ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಈ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯ ಮಾಡಲು, ಪರಸ್ಪರ ದಾಖಲಾದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕರಣಗಳು, ಸಂಬಂಧಿಕರು ಹಾಗೂ ವಕೀಲರ ವಿರುದ್ಧ ಇರುವ ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನೂ ರದ್ದುಪಡಿಸಿದೆ.

2026ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 7 ರಂದು ನೀಡಿದ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, ಮಗನ ಪಾಲನೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಸುವಿಕೆಗೆ ಇಂದಿನ ಜೀವನ ವೆಚ್ಚ ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹೆಚ್ಚಿದ ಖರ್ಚಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣಕಾಸು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ಪತ್ನಿ ಅತ್ಯಂತ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದವರಾಗಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿಪರವಾಗಿ ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದರಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪತಿಯ ವೈವಾಹಿಕ, ಪಿತೃತ್ವ, ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಪತ್ನಿಯು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2024ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಆದೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿದ್ದ ಪರಿಹಾರ ಹಣ ವಸೂಲಾತಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಳೆ, ಪತಿಯು ಪತ್ನಿಯಿಂದ 20 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಬೇಡಿಕೆಯ ಪ್ರತಿದಾವೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ.

ಈ ದಂಪತಿ ನಡುವೆ ಹಲವು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಠಿಣ ವೈವಾಹಿಕ ವಿವಾದ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಅನೇಕ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಗಮನಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಪ್ರತಿವಾದಿ ಪತಿ ಅನೇಕ ಅರ್ಜಿಗಳು ಮತ್ತು ದೂರುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕವು ಪ್ರತೀಕಾರದ ಹಾಗೂ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇರುವಂತಿವೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.

ಪತ್ನಿಯ ವಕೀಲರು, ಪ್ರತಿವಾದಿ ಪತಿ ತನ್ನ ಕಾನೂನು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಪತ್ನಿ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದವರು ಹಾಗೂ ಅವರ ವಕೀಲರ ವಿರುದ್ಧ ವಿವಿಧ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಇದರಿಂದ ಪತಿಯ ವರ್ತನೆ ವೈಮನಸ್ಸಿನ, ಕಟುವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರತೀಕಾರದ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪಾಲನಾ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪತ್ನಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಪತಿಗೆ ಭೇಟಿ ಹಕ್ಕು (visitation rights) ನೀಡಿದೆ. ಈ ದಂಪತಿ ವಿವಾಹವು 2010ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು, 2016ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಿಂದ ಅವರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದು, ಇಬ್ಬರು ಅಪ್ರಾಪ್ತ ಮಕ್ಕಳೂ ತಾಯಿಯ ಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.